گیج فشار

گیج فشار چیست؟

گیج فشار یا پرشر گیج (pressure gauges) از پرکاربردترین تجهیزات اندازه گیری فشار است که جهت اندازه گیری و نمایش محلی فشار سیالات مایع و گازی در صنایع گوناگون مورد استفاده قرار می گیرد. گیج های فشار بر خلاف ترانسمیترهای فشار فاقد سیگنال الکتریکی می باشند و تنها میزان فشار سیال را در محل نمایش می دهند. بنابراین گیج های فشار در ارتباط با سیستم کنترل قرار نمی گیرند و قیمت ارزانتری نسبت به ترانسمیترهای فشار دارند.

گیج های فشار برای جلوگیری از خطا و افزایش دقت اندازه گیری باید حداقل سالی یکبار در 4 نقطه (0%،10%،50% و 90%) توسط پیچ تنطیم کالیبراسیون (External adjusting screw) کالیبره شوند. المنت فشار مهمترین جزء در گیج فشار است که وظیفه اندازه ‌گیری فشار را بر عهده دارد. سنسور فشار معمولاً بر اساس تغییرات فشار وارد شده بر روی آن میزان فشار سیال را روی صفحه نمایش می دهد.

نمایشگر (Dial) در گیج فشار مقادیر فشار اندازه ‌گیری شده توسط المنت فشار را نمایش می دهد. صفحه نمایشگر می ‌تواند به صورت دیجیتالی و عقربه ای ساخته شود. یک صفحه‌ نمایش دیجیتال مقدار فشار را به صورت عددی نمایش می ‌دهد ولی در نمایشگر عقربه ای با تغییر فشار عقربه روی صفحه نمایش تغییر موقعیت می دهد.

پادکست راهنما و آشنایی با گیج فشار رو از دست ندهید

قیمت گیج فشار

قیمت گیج فشار به مجموعه ‌ای از مشخصات فنی، کیفیت ساخت، برند تولید کننده و شرایط کاری تجهیز بستگی دارد. به همین دلیل، دو فشارسنج با ظاهر مشابه ممکن است اختلاف قیمت قابل ‌توجهی داشته باشند. مهم ‌ترین عامل تعیین ‌کننده قیمت، محدوده اندازه‌ گیری فشار است؛ گیج‌ هایی که برای فشارهای بسیار پایین، فشار بالا یا شرایط خلأ طراحی شده ‌اند، معمولاً ساختار تخصصی ‌تر و قیمت بیشتری دارند.

دقت اندازه ‌گیری نیز تاثیر مستقیمی بر قیمت گیج فشار دارد. هرچه کلاس دقت دستگاه بالاتر باشد و خطای اندازه‌ گیری کمتری داشته باشد، هزینه طراحی، کالیبراسیون و تولید آن افزایش پیدا می ‌کند. گیج‌ های دقیق برای آزمایشگاه‌ها، خطوط حساس و سیستم‌ های کنترل صنعتی معمولاً گران‌ تر از مدل ‌های عمومی هستند.

عامل مهم دیگر، جنس بدنه و قطعات در تماس با سیال است. گیج ‌های ساخته ‌شده از استیل ض دزنگ، آلیاژهای مقاوم یا متریال مناسب سیالات خورنده، نسبت به مدل ‌های دارای بدنه فولادی یا قطعات برنجی قیمت بالاتری دارند. نوع سیال، دمای فرآیند و میزان خورندگی محیط مشخص می‌ کند که چه متریالی برای گیج فشار مناسب ‌تر است.

نوع گیج فشار نیز در تعیین قیمت نقش دارد و مدل‌ های مختلف کاربرد و ویژگی های متفاوتی دارند.

قطر صفحه نمایش یکی دیگر از عوامل موثر بر قیمت گیج فشار است. مدل ‌هایی با صفحه بزرگ ‌تر خوانایی بیشتری دارند و اغلب در خطوط صنعتی، تابلوهای کنترل یا محل‌ هایی که اپراتور از فاصله دور فشار را مشاهده می ‌کند، استفاده می ‌شوند. افزایش اندازه صفحه، ابعاد بدنه و اجزای داخلی می‌ تواند باعث افزایش قیمت شود.

برند و کشور سازنده از دیگر عوامل تعیین‌کننده هستند. برندهای معتبر معمولاً از مواد اولیه باکیفیت ‌تر، کنترل کیفی دقیق ‌تر و استانداردهای بین‌المللی استفاده می‌ کنند و خدمات فنی و مستندات کامل ‌تری ارائه می ‌دهند. به همین دلیل، قیمت گیج فشار برند های شناخته ‌شده ممکن است بیشتر از مدل ‌های متفرقه باشد؛ اما در بسیاری از کاربردهای حساس، دوام و قابلیت اطمینان بالاتری دارند.

میزان مقاومت گیج در برابر لرزش، شوک، رطوبت، گرد وغبار و دمای محیط نیز بر قیمت اثرگذار است. تجهیزاتی با درجه حفاظت بالا، بدنه مقاوم، شیشه ایمنی یا سیستم پرشده با گلیسیرین و سیلیکون، برای شرایط سخت صنعتی مناسب ‌تر هستند و معمولاً قیمت بیشتری دارند.

برای انتخاب اقتصادی، نباید تنها پایین ‌ترین قیمت را ملاک قرار داد؛ بلکه لازم است رنج فشار، دقت، جنس قطعات، نوع اتصال و شرایط واقعی فرآیند بررسی شود تا گیجی متناسب با کاربرد و دارای عمر مفید مناسب خریداری شود.

مرکز فروش گیج فشار

پیکاتک به‌ عنوان مرکز فروش گیج فشار، امکان دسترسی به مجموعه متنوعی از فشارسنج‌ های صنعتی را برای خریداران، مهندسان و واحدهای تأمین فراهم کرده است. در این سامانه می ‌توانید انواع گیج فشار را براساس مشخصات فنی و شرایط کاری مورد نظر بررسی کنید.

انتخاب گیج فشار باید با توجه به محدوده اندازه‌ گیری، کلاس دقت، نوع سیال، جنس بدنه و قطعات داخلی، سایز صفحه، نوع اتصال و شرایط محیطی انجام شود. به همین دلیل، پیکاتک شرایطی فراهم کرده است تا خریداران بتوانند محصولات موجود را مقایسه کرده و متناسب با نیاز خطوط آب، بخار، هوا، روغن، گاز و دیگر فرآیندهای صنعتی، گزینه مناسب ‌تری را انتخاب کنند.

کاربردهای گیج فشار

گیج های فشار تجهیزات پر مصرفی هستند که در  در طیف گسترده ای از صنایع برای اندازه گیری و نظارت بر فشار سیالات مختلف مایع، گاز و بخار مورد استفاده قرار می گیرند. کاربردهای رایج گیج فشار به شرح زیر می باشند:

• صنایع شیمیایی و پتروشیمی 
• صنعت ماشین سازی
• استخرج نفت و گاز
• سیستم های هیدرولیک و پنوماتیک
• صنعت حفاری
• صنایع الستیک سازی
• کارخانه های تولیدی
• صنعت پزشکی و دارو سازی
• کارخانه های غذا و نوشیدنی
• تهویه مطبوع 
• اندازه گیری سطح 
• اندازه گیری جریان سیال
• شناسایی نشتی
• تجهیزات هیدرولیک و پنوماتیک 
• تولید برق و نیروگاه ها
• تجهیزات آزمایشگاهی

ویدیو آموزشی گیج فشار

خرید گیج فشار 

پیکاتک (مرکز فروش گیج فشار در تهران) فروشگاه تخصصی تجهیزات ابزار دقیق و شیرآلات صنعتی است. این فروشگاه بزرگ انواع تجهیزات اندازه گیری فشار، دما، سطح، جریان و انواع شیرآلات توپی، پروانه ای، گلوب، دروازه ای و بسیاری موارد دیگر را به فروش می رساند. همچنین می توانید انواع گیج فشار ویکا اصل را خریداری کنید.

فروشگاه تخصصی پیکاتک ( مرکز فروش گیج فشار در تهران ) لیست انواع گیج فشار (روغنی - خشک - استیل - اختلاف فشار و...) از برندهای معتبر ASHCROFT ،BARTON ، FISHER، WIKA، NUOVA FIMA ، PAKKENS و غیره را با بهترین کیفیت، قیمت مناسب و ارسال سریع به سراسر کشور ارائه می دهد. جهت کسب مشاوره رایگان برای خرید گیج فشار یا استعلام قیمت گیج فشار می توانید با کارشناسان فروش ما در پیکاتک تماس بگیرید.

نکات مهم خرید گیج فشار

 تجهیزات اندازه گیری فشار در صنایع مختلفی از جمله نفت و گاز، پتروشیمی، صنایع غذایی، شیمیایی، داروسازی و دیگر صنایع فرآیندی مورد استفاده قرار می‌ گیرند و نقش حیاتی در بهبود عملکرد و ایمنی این صنایع ایفا می‌ کنند.

توجه داشته باشید که مشخصات فنی گیج فشار بر اساس نوع گیج فشار و برند سازنده متفاوت است. در ادامه برخی از ویژگی‌ های کلیدی موجود در برگه مشخصات فنی (Data Sheet) که هنگام خرید گیج باید در نظر گرفته شود ذکر می شوند:

محدوده اندازه‌گیری (Range)

محدوده اندازه‌گیری یکی از مهم‌ ترین پارامترها در انتخاب گیج فشار است. این محدوده باید متناسب با نیازهای سیستم و شرایط محیطی انتخاب شود. در گیج‌های فشار، این محدوده به دو بخش تقسیم می‌ شود:

• بازه اندازه‌گیری (Scale): نشان‌ دهنده‌ی محدوده‌ای است که گیج قادر به اندازه‌گیری آن است.
• بیشترین مقدار اندازه‌گیری (Span): حداکثر فشار قابل اندازه‌گیری توسط گیج را مشخص می‌ کند.

انتخاب گیج فشار با محدوده مناسب به شما این امکان را می‌دهد که فشارهای مورد نیاز را با دقت بالا اندازه‌گیری کنید. به‌طور کلی، برای دستیابی به بهترین دقت، پیشنهاد می‌شود که محدوده عملیاتی گیج فشار 1/3 میانی رنج آن باشد.

صفحه نمایش (Dial)

صفحه نمایش رابطی است که اپراتور برای مشاهده مقادیر فشار اندازه‌گیری شده با آن تعامل دارد. دو نوع صفحه نمایش وجود دارد:

• صفحه نمایش دیجیتال: در بسیاری از گیج‌ های فشار مدرن، از صفحه نمایش دیجیتال استفاده می‌شود که مقدار فشار را به‌ صورت عددی نمایش می‌ دهد. این نوع نمایشگر معمولاً شامل اعداد و واحدهای فشار است.
• صفحه نمایش آنالوگ: در برخی از گیج‌ های ساده‌ تر، از نمایشگر عقربه‌ای برای نمایش مقدار فشار استفاده می‌ شود که شامل یک پوینتراست که با تغییر موقعیت، مقدار فشار را نشان می‌ دهد.

سایز صفحه نمایش (Dial Size)

گیج‌های فشار در ابعاد و سایزهای مختلفی از جمله 40، 50، 63، 80، 100، 115، 160 و 250 میلی‌متر و همچنین سایزهای اینچی مانند 1، 2، 2.5، 4، 4.5، و 6 اینچ  طراحی می‌شوند. انتخاب اندازه صفحه نمایش بستگی به الزامات خوانایی دارد؛ صفحه بزرگ‌تر برای خواندن از راه دور و صفحه کوچک‌تر برای نصب نزدیک به اپراتور مناسب است.

نوع مقیاس (Scale)

نوع مقیاس بر روی صفحه گیج فشار آنالوگ می‌تواند تأثیر زیادی بر دقت خواندن داشته باشد. مقیاس‌های کوچکتر معمولاً دقت بیشتری را فراهم می‌کنند. دو نوع مقیاس وجود دارد:

• گیج‌های فشار تک مقیاس (Single Scale): این نوع گیج‌ها دارای یک مقیاس (یک مجموعه واحد) بر روی صفحه نمایش هستند و معمولاً در کاربردهایی که نیاز به اندازه‌گیری فشار در یک محدوده واحد دارند، استفاده می‌شوند.
• گیج‌های فشار با مقیاس دوگانه (Dual Scale): این نوع گیج‌ها دارای دو مقیاس جداگانه برای نمایش مقادیر فشار هستند و به کاربر این امکان را می‌دهند که مقادیر فشار را به صورت همزمان در دو واحد مختلف مشاهده کند.

دقت اندازه‌گیری (Accuracy)

دقت به‌عنوان اختلاف (خطا) بین مقدار واقعی و مقدار نشان داده‌شده به‌صورت درصدی از span تعریف می‌شود. دقت اندازه‌گیری معمولاً به ‌صورت درصدی از کل مقیاس دقت اندازه گیری +/- 1% F.S بیان می‌شود.

متریال بدنه (Housing Material)

بدنه گیج‌های فشار معمولاً از آلومینیوم ریخته‌گری ساخته می‌شود، اما برای کاربردهای خاص، مانند فشار و دماهای بالا، از متریال‌های بهتری مانند استنلس استیل 304 یا 316 استفاده می‌شود. در کاربردهای استاندارد، نسخه‌های پلاستیکی با متریال المنت از آلیاژ مس برای سیالات خنثی کافی است. برای کاربردهای هیدرولیکی، گیج‌ فشار روغنی با بدنه کرومی مقاوم و پرکننده گلیسیرین توصیه می‌شود.

محافظت گیج (Blow-out Protection)

گیج‌های فشار معمولاً دارای یک پوشش محافظ مشکی هستند که در صورت افزایش فشار بیش از حد، این پوشش به بیرون پرتاب می‌شود و از آسیب به گیج جلوگیری می‌کند.

قاب محافظ (Solid Front)

این قاب محافظ از ورقه فولادی (بین نمایشگر و المنت) ساخته شده و به گیج استحکام بیشتری می‌بخشد. این قاب می‌تواند از ورود ذرات خارجی به داخل گیج محافظت کند و عمر مفید آن را افزایش دهد.

تحمل‌ پذیری گیج (Range Over Port)

گیج‌های فشار باید در برابر فشارهای تا 1/3 برابر کل مقیاس Span Full تحمل‌پذیر باشند. این ویژگی معمولاً در برچسب یا مشخصات فنی گیج ذکر می‌شود.

درجه نفوذ بدنه (IP)

گیج‌های فشار باید دارای استاندارد نفوذ IP65 باشند که نشان‌دهنده محافظت در برابر گرد و غبار و مایعات است. این استاندارد به عنوان IP (Ingress Protection) مشخص می‌کند که گیج تا چه حد در برابر ورود مواد خارجی محافظت شده است.

آموزش کالیبراسیون گیج فشار

برای کالیبراسیون گیج فشار، دستگاه به یک منبع فشار و گیج مرجع کالیبره متصل می ‌شود. سپس فشار در چند نقطه از محدوده اندازه‌ گیری افزایش و کاهش یافته و عدد نمایش ‌داده‌شده با مقدار مرجع مقایسه می‌ شود. در صورت بیشتر بودن خطا از محدوده مجاز، گیج باید تنظیم، تعمیر یا تعویض شود. انجام کالیبراسیون دوره‌ای باعث حفظ دقت اندازه ‌گیری و افزایش ایمنی فرایند می ‌شود.

اجزای گیج فشار

گیج های فشار از اجزای مختلفی تشکیل می شوند که توسط آنها فشار را اندازه گیری و نمایش می دهند. در ادامه برخی از مهمترین اجزای گیج فشار یا پرشر گیج معرفی می شوند:

• لوله بوردن (Bourdon Tube): المنت اندازه گیری فشار مهمترین جزء در گیج فشار است که در این مدل با توجه به عکس المنت از نوع بوردن تیوب می باشد. این المنت یک لوله منحنی و توخالی است که با افزایش فشار صاف می شود و نشانگر را روی صفحه حرکت می دهد.
• پورت اتصال به فرآیند (Process Connection):  پورت اتصال به فرآیند در گیج‌های فشار نقش بسیار مهمی دارد، زیرا این پورت علاوه بر فراهم کردن ورودی برای سیال، باید به گونه‌ای طراحی شود که اتصال مطمئنی به فرآیند (مانند خط فشار یا مخزن تحت فشار) برقرار کند. نصب صحیح این ابزارها تأثیر مستقیمی بر دقت و عملکرد آن‌ها دارد. گیج های فشار از لحاظ محل اتصال به سه دسته Lower Mount (LM)،  (LBM)Lower Back Mount و Lower Back Mount (LBM) تقسیم بندی می شوند.
• حرکت (Movement): این مکانیسم حرکت لوله بوردون را به چرخش اشاره گر تبدیل می کند. معمولاً از چرخ دنده ها و اتصالات تشکیل شده است.
• عقربه (pointer): عقربه ها معمولا از جنس آلومینیوم ساخته می شوند. هنگام افزایش فشارهای مثبت، در جهت عقربه های ساعت و هنگام افزایش فشارهای وکیوم در خلاف جهت عقربه های ساعت می چرخند. 
• صفحه (Dial): صفحه گیج با واحدهای فشار مشخص شده است و موقعیت فعلی نشانگر را نمایش می دهد.
• بدنه (Case): بدنه یا محفظه گیج فشار از اجزای داخلی گیج محافظت می کند و می تواند از مواد مختلفی مانند پلاستیک، فولاد یا فولاد ضد زنگ ساخته شود. هر چقدر محیط نصب سنسور صنعتی تر و خشن تر باشد جنس بدنه نیز باید محکم تر  و مقاوم تر باشد. به طور مثال از پلی پروپین  (polypropylene) و فولاد ضد زنگ برای مصارف صنعتی و از آلومینیوم یا استیل برای مصارف ساختمانی استفاده می شود.
• شیشه (Window): پوشش شفاف روی صفحه که اغلب از شیشه یا پلاستیک ساخته شده است، به کاربر اجازه می دهد فشار را بدون قرار گرفتن در معرض اجزای داخلی به آسانی بخواند.
• حلقه (Ring): وظیفه رینگ، محکم نگه داشتن صفحه شفاف به بدنه می باشد. انواع مختلفی از رینگ ها بر اساس نوع بدنه، طراحی و ظاهر وجود دارند که مهم ترین آن ها عبارتند از:  Threaded Ring, Bayonet Ring, Crimped Ring, Friction Ring, Hinged Ring, Slip Ring, Snap Ring
• مایع پر کننده (Filling/Damping fluid): معمولا در کاربردهایی که لرزش های شدید وجود دارد به منظور محافظت از قسمت های مکانیکی داخلی گیج و خوانش صحیح مقادیر اندازه گیری شده از روغن استفاده می شود. این روغن ها از لحاظ نوع ویسکوزیته و شرایط دمایی با یکدیگر متفاوت هستند. دو مورد از پر مصرف ترین و رایج ترین آن ها گلیسیرین (Glycerin) و روغن سیلیکون (Silicon Oil) می باشند. 

مشخصات فنی گیج فشار

مشخصات فنی گیج فشار شامل محدوده اندازه‌ گیری، واحد فشار، کلاس دقت، قطر صفحه، نوع اتصال و جنس قطعات در تماس با سیال است. رنج اندازه ‌گیری گیج باید متناسب با فشار کاری سیستم انتخاب شود و فشار عادی فرایند معمولاً در بخش میانی صفحه قرار بگیرد تا دقت و عمر تجهیز حفظ شود.

جنس بدنه و مکانیزم داخلی گیج می‌تواند از برنج، فولاد یا استیل ضدزنگ باشد. نوع اتصال نیز به ‌صورت رزوه‌ای یا فلنجی و در مدل‌های اتصال از زیر، پشت یا پنلی ارائه می‌شود. از دیگر مشخصات مهم می‌توان به درجه حفاظت، دمای کاری، نوع شیشه، مقاومت در برابر لرزش و وجود مایع پرکننده مانند گلیسیرین یا سیلیکون اشاره کرد.

هنگام انتخاب گیج فشار باید نوع سیال، شرایط محیطی، میزان نوسان فشار و استاندارد اتصال نیز بررسی شود. انتخاب صحیح این مشخصات باعث افزایش دقت اندازه‌ گیری، کاهش خرابی و عملکرد مطمئن ‌تر گیج در سیستم‌های صنعتی می ‌شود.

نحوه نصب گیج فشار

برای نصب گیج فشار، ابتدا باید محدوده اندازه ‌گیری، نوع رزوه، سایز اتصال و جنس قطعات در تماس با سیال بررسی شود تا گیج با شرایط خط سازگار باشد. پیش از نصب نیز لازم است فشار داخل سیستم به ‌طور کامل تخلیه شده و محل اتصال از آلودگی، زنگ ‌زدگی و باقی ‌مانده مواد آب‌ بندی پاک شود.

گیج باید با آچار مناسب و از قسمت اتصال بسته شود؛ چرخاندن بدنه یا صفحه گیج ممکن است به مکانیزم داخلی آن آسیب برساند. برای جلوگیری از نشتی می ‌توان از نوار تفلون یا آب ‌بند مناسب استفاده کرد، اما مقدار آن نباید به اندازه ‌ای باشد که مسیر ورود فشار را مسدود کند. صفحه گیج نیز باید در موقعیتی نصب شود که خوانایی مناسبی برای اپراتور داشته باشد.

در خطوط دارای لرزش، نوسان فشار یا ضربه‌ های ناگهانی، استفاده از گیج فشار روغنی، اسنابر یا شیر محافظ توصیه می ‌شود. برای بخار و سیالات با دمای بالا نیز معمولاً از سیفون استفاده می‌ شود تا حرارت مستقیم به گیج منتقل نشود. پس از نصب، فشار باید به ‌آرامی وارد سیستم شود و محل اتصال از نظر نشتی، حرکت صحیح عقربه و نمایش پایدار فشار بررسی شود.

انواع گیج فشار 

همانطور که ذکر شد گیج های فشار یکی از تجهیزات ضروری در صنایع فرآیندی مختلف محسوب می شوند که برای اندازه گیری و نمایش فشار گازها و مایعات مورد استفاده قرار می گیرند. گیج های فشار در انواع مختلفی بر اساس نوع مکانیزم اندازه گیری، نوع فشار، محیط، نوع نمایشگر، متریال، سایز صفحه و غیره تولید می شوند. همچنین برخی از آنها دارای ویژگی ‌های خاصی مانند مقاومت در برابر شوک و لرزش، مقاومت در برابر آب و گرد و غبار و قابلیت استفاده در شرایط دمایی بالا می باشند. انواع متداول گیج های فشار در موارد زیر ذکر می شوند:

1.گیج فشار بر اساس مکانیزم اندازه گیری فشار (بوردن تیوب، دیافراگمی، کپسولی، بیلوز)

2.گیج فشار بر اساس نوع فشار اندازه گیری (نسبی، مطلق، اختلاف فشار)

3.گیج فشار بر اساس نمایشگر (آنالوگ و دیجیتال)

4.گیج فشار بر اساس محیط اندازه گیری (خشک و روغنی)

گیج فشار بوردن تیوب (Bourdon Tube Pressure Gauge)

گیج فشار بوردن تیوب دارای سه مدل ساختار لوله (C-Type) از 1 تا 1000بار، حلقوی ( Helix) از 1 تا 300بار و حلزونی ( Spiral) از 1 تا 200 بار است. رایج ترین و ساده ترین مکانیزم اندازه گیری در گیج فشار بوردن تیوب C-Type می باشد.

گیج فشار بوردن تیوب دارای یک لوله خمیده الاستیک C شکل است که با تغییرات فشار سیال تغییر شکل می دهد. به عبارت بهتر این نوع گیج فشار بر اساس این اصل عمل می کند که لوله بوردن زمانی که در معرض تغییرات فشار سیال قرار می گیرد، شکل خود را تغییر می دهد.

هنگامی که فشار به داخل لوله بوردون اعمال می شود به دلیل فشار داخلی تمایل به صاف شدن دارد. این حرکت صاف کننده به مکانیزم اتصال مکانیکی و چرخ دنده منتقل می شود. پیوند مکانیکی (mechanical linkage) حرکت را تقویت می کند و در نهایت فشار سیال توسط نشانگر روی صفحه گیج نشان داده می شود. در دو مدل دیگر نیز مانند گیج فشار بوردن تیوب یک سر لوله در تماس با سیال فرآیندی و سر دیگر به نشانگر گیج متصل است و تفاوت اصلی این سه مدل در محدوده اندازه گیری و نوع لوله (C شکل، حلقوی و حلزونی) است.

مزایای گیج فشار بوردن تیوب

• پاسخ سریع و حساسیت بالا: این نوع گیج فشار به سرعت به تغییرات فشار پاسخ می‌دهد و دقت بالایی در اندازه‌گیری دارد.
• محدوده اندازه گیری وسیع: گیج‌های بوردون تیوب می توانند فشار را در محدوده‌های وسیع اندازه‌گیری کنند، که این ویژگی آن‌ها را برای انواع مختلف کاربردها مناسب می‌سازد.
• قیمت مناسب: نسبت به سایر انواع گیج‌های فشار، بوردن تیوب‌ها معمولاً از نظر هزینه مقرون به صرفه‌تر هستند.
• اندازه‌گیری مستقیم فشار: این گیج‌ها به طور مستقیم فشار گازها و مایعات را اندازه‌گیری می‌کنند، که دقت و سادگی در خواندن نتایج را فراهم می‌آورد.

گیج فشار دیافراگمی (Diaphragm Pressure Gauge)

گیج فشار دیافراگمی نوع دیگری از تجهیزات فشار است که از انحراف یک دیافراگم نازک و انعطاف پذیر برای اندازه گیری فشار سیال استفاده می کند. با توجه به جداسازی سیال فرآیندی از گیج این مدل مناسب سیالات خورنده و فشارهای پایین 1- تا 2.5 بار است. دیافراگم یک صفحه فلزی الاستیک است که با ورود سیال فرآیندی از پایین آن تغییر شکل می دهد.

سپس این انحراف به صورت مکانیکی به یک نشانگر روی گیج منتقل می شود و سطح فشار را نشان می دهد. علاوه بر این دیافراگم اجزای داخلی را از سیال جدا می‌کند و آن را برای اندازه‌گیری فشار در مایعات یا گازهای خورنده مناسب می‌کند.

مزایای گیج فشار دیافراگمی

• کاربرد وسیع: گیج‌های فشار دیافراگمی معمولاً در کاربردهای صنعتی استفاده می‌شوند که در آن سیالات ممکن است خورنده، بسیار چسبناک یا حاوی ذرات باشد.
• جداسازی سیال از فرآیند: این گیج‌ها به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که سیال مورد اندازه‌گیری را از عناصر حساس داخلی جدا می‌کنند، که این ویژگی به حفظ دقت و عمر گیج کمک می‌کند.
• مناسب بودن برای فشارهای پایین: گیج‌های دیافراگمی به‌خصوص برای اندازه‌گیری فشارهای پایین بسیار مناسب هستند و می‌توانند دقت بالایی را در این محدوده ارائه دهند.
• محدوده کاری گسترده: این گیج‌ها قادرند فشار را در محدوده‌های وسیع اندازه‌گیری کنند، که این ویژگی آن‌ها را برای کاربردهای متنوع مناسب می‌سازد.
• قابل اطمینان بودن: طراحی و ساختار این گیج‌ها به گونه‌ای است که عملکرد قابل اعتمادی را در شرایط مختلف فراهم می‌آورند.

گیج فشار کپسولی (Capsule Pressure Gauge)

گیج فشار کپسولی از دو یا چند دیافراگم فلزی متحدالمرکز ساخته می شود و برای اندازه گیری فشارهای خیلی پایین نزدیک به خلاء از 0.025- تا 0.025 بار کاربرد دارد. ما بین این دیافراگم ها از سیال تراکم ناپذیری مانند گلیسرین یا سیلیکون پر می شود. توجه داشته باشید که برای اندازه گیری فشارهای بسیار کم، دیافراگم باید بسیار نازک باشد. در این صورت تولید آن سخت می شود و پایداری آن ضعیف می شود به همین دلیل از گیج فشار با المنت کپسولی استفاده می شود.

مزایای گیج فشار کپسولی

• دقت بالا: گیج‌های فشار کپسول به دلیل دقت خود شناخته شده‌اند و برای کاربردهایی که نیاز به اندازه‌گیری دقیق دارند مناسب هستند.
• طراحی فشرده: اندازه جمع و جور آنها امکان ادغام آسان در سیستم هایی را فراهم می کند که در آن فضا محدود است.
• اندازه گیری فشار کم: آنها به ویژه برای اندازه گیری فشارهای بسیار کم مناسب هستند.

گیج فشار بیلوز (Bellows Pressure Gauge)

گیج فشار بیلوز دارای لوله ای الاستیک و آکارئونی شکل است که که طول آن متناسب با فشار اعمال شده تغییر می کند. این مدل گیج فشار نیز مناسب فشارهای پایین و نزدیک به خلاء از 1- تا 2.5 بار است. در گیج فشار بیلوز با اعمال فشار بیلوز تغییر شکل می دهد.

هنگامی که فشار به قسمت بسته  بیلوز اعمال می شود آن را  منبسط می کند. انتهای بسته به سمت بالا حرکت می کند و پیوند (link) که میله ای است بین انتهای بسته بیلوز و مکانیسم انتقال بالا می رود. سپس توسط تغییر شکل بیلوز نشانگر فشار سیال را روی صفحه گیج نمایش می دهد.

گیج فشار ضد انفجار

گیج فشار ضد انفجار برای استفاده در محیط‌های پرخطر مانند صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و پالایشگاه‌ها طراحی شده است؛ محیط‌هایی که احتمال وجود گازها، بخارات یا مواد قابل اشتعال در آن‌ها وجود دارد. این نوع گیج با بهره‌گیری از طراحی ایمن و بدنه مقاوم، خطر ایجاد جرقه یا آسیب ناشی از افزایش ناگهانی فشار را به حداقل می‌رساند. گیج‌های ضد انفجار معمولاً مطابق استانداردهای بین‌المللی ایمنی تولید می‌شوند و عملکردی مطمئن در شرایط سخت صنعتی ارائه می‌دهند.

مانوستات (Manostat) 

مانوستات یکی از انواع پرمصرف گیج فشار است که دارای کنتاکت الکتریکی جهت ارسال سیگنال  سوئیچ off/on   به سایر تجهیزات نظیر پمپ، چیلر و غیره می باشد. این تجهیزات علاوه بر نمایش محلی فشار دارای سیگنال سوئیچ می باشند. این تجهیزات به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که فشار فرآیند را به‌صورت محلی نشان دهند و در عین حال بتوانند مدارهای مختلف را سوئیچ کنند.

مانوستات‌ها به اپراتورها این امکان را می‌دهند که فشار فرآیند را به‌صورت مستقیم و محلی مشاهده کنند. این ویژگی به اپراتورها کمک می‌کند تا به‌سرعت به تغییرات فشار واکنش نشان دهند.

یکی از ویژگی‌های کلیدی مانوستات‌ها، قابلیت سوئیچ کردن مدارها است. این قابلیت به این معنی است که مانوستات‌ها می‌توانند در صورت تغییر فشار به مقادیر مشخص، مدارهای الکتریکی را فعال یا غیرفعال کنند. اگر قرائت فشار به‌طور قابل توجهی بالاتر یا کمتر از یک مقدار تنظیم‌ شده برود، مانوستات‌ها می‌توانند یک زنگ هشدار را راه‌اندازی کنند. این زنگ هشدار به اپراتورها اطلاع می‌دهد که فشار از محدوده ایمن خارج شده است و نیاز به توجه فوری دارد.

کنتاکت‌های مغناطیسی، القایی و الکترونیکی معمولاً پشت صفحه مانوستات نصب می‌شوند. این کنتاکت‌ها می‌توانند در هر نقطه از محدوده مقیاس فشار تنظیم شوند، به این معنی که اپراتورها می‌توانند محدوده‌های عملیاتی خاصی را برای سوئیچ کردن مدارها تعیین کنند.

انواع گیج فشار بر اساس فشار اندازه گیری

1.گیج فشار نسبی (Gauge pressure)

گیج فشار نسبی فشار سیال را نسبت به فشار اتمسفر اندازه گیری می کند و نشان دهنده فشار بالاتر یا پایین تر از فشار اتمسفر است. فشار گیج به‌طور مستقیم تحت تأثیر عوامل محیطی مانند تغییرات آب و هوا، دما و ارتفاع از سطح دریا قرار می‌ گیرد.

به همین دلیل، در مواقعی که فشار اتمسفر تغییر می‌کند، فشار نسبی نیز تغییر خواهد کرد. گیج یا فشار نسبی (Pg یا Prel) رایج ترین اندازه گیری فشار است. رابطه فشار نسبی و مطلق توسط فرمول Barg+1=bara محاسبه می شود.

2.گیج فشار مطلق (Absolute pressure)

گیج فشار مطلق فشار را نسبت به خلاء کامل (فشار صفر مطلق) اندازه گیری می کند. بدون در نظر گرفتن تغییرات فشار اتمسفر، اندازه گیری واقعی فشار سیال را فراهم می کند. اندازه گیری فشار مطلق با حرف a یا مخفف abs نشان داده می شود تا از سایر انواع فشار (فشار نسبی، فشار تفاضلی) متمایز شود.

3.گیج اختلاف فشار یا فشار تفاضلی (Differential Pressure)

گیج اختلاف فشار میزان اختلاف فشار بین دو نقطه (Δp = p1 - p2) را اندازه گیری می کند و به همین منظور دارای دو پورت ورودی است. این نوع گیج معمولاً در کاربردهای مختلف صنعتی مانند نظارت بر آلودگی فیلتر، اندازه‌گیری سطح سیال در مخازن بسته و کنترل سیستم‌های پمپاژ استفاده می‌ شود. گیج های اختلاف فشار دارای دو پورت فشار، یکی برای فشار بالا (High) و دیگری برای فشار پایین (Low) هستند. گیج تفاوت بین این دو فشار را اندازه گیری می کند و آن را روی صفحه نمایشگر نشان می دهد.

مقایسه گیج فشار دیجیتال و آنالوگ

گیج فشار دیجیتال و آنالوگ هر دو مزایای خاص خود را دارند که آنها را برای کاربردهای مختلف مناسب می کند گیج های فشار دیجیتال دارای نمایشگر دیجیتالی می باشند و فشار سیال را به صورت عددی نشان می دهند.

این مدل گیج ها به دلیل فناوری پیشرفته‌ تر عموماً دقیق‌تر هستند. گیج های فشار دیجیتال اغلب دارای ویژگی هایی مانند ثبت داده ها، نمایشگرهای دیجیتال و سازگاری با سایر سیستم های دیجیتال می باشند. علاوه بر این صفحه نمایش دیجیتال خواندن  مقادیر فشار دقیق را آسان تر می کند.

گیج فشار آنالوگ یا عقربه ای مکانیکی است و دارای صفحه نمایش (Dial) و نشانگر (Pointer) میباشد. این گیج های مکانیکی نیازی به منبع تغذیه خارجی نیاز ندارند و به همین دلیل نسبت به گیج های دیجیتال ارزان تر هستند.

تفاوت گیج فشار خشک و روغنی چیست؟

گیج های فشار روغنی و خشک عملکرد یکسانی دارند. اما داخل محفظه گیج های فشار روغنی از گلیسیرین یا سیلیکون پر می شود که برای کاهش نوسان نشانگر گیج در محیط هایی با لرزش و ارتعاش مناسب می باشد. در گیج های فشار خشک رطوبت می تواند در داخل محفظه جمع شود و موجب عدم خوانایی  خوانش اعداد روی صفحه گیج شود. همچنین در محیط هایی با لرزش و ارتعاش به دلیل ناپایداری نشانگر در صفحه دقت کمی دارند.

اگر خوانش فشار مخزن فرارمورد نظ  باشد گیج فشار خشک ممکن است کمی پرش و دارای نوسان باشد در حالی که گیج فشار روغنی بسیار راحت تر خوانده می شود. گلیسیرین موجود در یک گیج پر از مایع اثر ارتعاشات را کاهش می دهد، قسمت های داخلی را روان و از خوردگی جلوگیری می کند.

دمای پایین در گیج های خشک می تواند باعث یخ زدن رطوبت داخلی شود که در نهایت منجر به خرابی می شود. اما با استفاده از گیج های فشار روغنی تمامی موارد فوق برطرف می شود و گیج دقت بالاتری را در محیط هایی با لرزش و ارتعاش بالا، رطوبت، اختلاف دمای بالای شب و روز ارائه می دهد.

تست گیج فشار

تست گیج فشار نوعی از گیج های فشار با خوانایی و دقت بسیار بالا می باشد که برای بازرسی، آزمایش و اعتبار سنجی نقاط کلیدی در صنایع نصب می شود. این گیج با صفحه نمایش بزرگ 6 اینچ و دقت بالا 0.6 FS به طور خاص برای افزایش الزامات ایمنی در حین اندازه گیری فشار با دقت بالایی طراحی شده است و برای کارهای کالیبراسیون ایده آل می باشد.

نحوه خواندن گیج فشار

صفحه نمایش گیج های فشار اطلاعاتی نظیر استاندارد طراحی، متریال، سریال نامبر، نوع المنت، مقیاس، واحد اندازه گیری و محدود اندازه گیری را ارائه می دهد. این تجهیزات دارای درجه بندی فشار 270 درجه ای هستند. خواندن گیج فشار یکی از مراحل مهم در نظارت و کنترل سیستم‌های صنعتی است. قبل از هر چیزاطمینان حاصل کنید که گیج فشار به درستی در سیستم نصب شده و به‌طور ایمن به منبع فشار متصل است. نصب نادرست می‌تواند منجر به خوانش‌های نادرست و خطرات ایمنی شود.

خواندن دقیق فشار برای حفظ ایمنی و کارایی سیستم بسیار حیاتی است. هر گونه خطا در اندازه‌گیری می‌تواند عواقب جدی به همراه داشته باشد. نشانگر یا پوینتر مهم‌ترین جزء گیج فشار است که مقدار فشار را روی صفحه نمایش می‌دهد. این نشانگر به‌طور مستقیم به مکانیزم داخلی گیج متصل است و با تغییر فشار حرکت می‌کند.

برای خواندن فشار ابتدا از صفر شروع کنید و به محلی که نشانگر قرار دارد توجه کنید. عددی که در مقابل نشانگر قرار دارد نشاندهنده فشار فعلی سیال است. به عنوان مثال اگر نشانگر نزدیک به ابتدای محدوده اندازه‌گیری باشد نشا‌ن دهنده فشار کم است.

در گیج‌های فشار آنالوگ مقیاس ممکن است شامل چندین واحد اندازه‌گیری باشد. اطمینان حاصل کنید که واحد مورد نظر را می‌دانید و به درستی آن را تفسیر می‌کنید. در گیج‌های با مقیاس دوگانه ممکن است نیاز به توجه به هر دو مقیاس باشد.

گیج‌های فشار دیجیتال معمولاً دقت بالاتری ارائه می‌دهند و خوانش آن‌ها آسان‌تر است. برای خواندن این نوع گیج‌ها، کافی است به صفحه نمایش دیجیتال نگاه کنید که مقدار فشار را به‌صورت عددی نشان می‌دهد. بسیاری از این گیج‌ها همچنین قابلیت نمایش واحدهای مختلف فشار را دارند.

در زمان خواندن شرایط محیطی مانند دما و لرزش می‌تواند بر دقت خوانش تأثیر بگذارد. در صورت وجود لرزش‌های شدید ممکن است لازم باشد از گیج‌های روغنی استفاده کنید تا دقت اندازه‌گیری حفظ شود. پس از خواندن فشار ثبت دقیق مقادیر و تحلیل آ‌ها می‌تواند به شناسایی روندها و مشکلات بالقوه در فرآیند، بهبود ایمنی و عملکرد کمک کند.

تعمیر گیج فشار

تعمیر گیج فشار با بررسی وضعیت ظاهری بدنه، شیشه، صفحه، عقربه، رزوه اتصال و محل‌ های احتمالی نشتی آغاز می ‌شود. پیش از بازکردن گیج باید فشار خط به‌ طور کامل تخلیه شده و تجهیز از فرایند جدا شود. سپس مسیر ورودی فشار از نظر گرفتگی، آلودگی یا رسوب بررسی و در صورت نیاز تمیز می ‌شود.

در مرحله بعد، مکانیزم داخلی گیج شامل لوله بوردون، چرخ ‌دنده‌ها، فنر و محور عقربه بررسی می ‌شود. گیرکردن عقربه، برگشت‌ نکردن به صفر، لرزش غیرعادی یا نمایش عدد نادرست می ‌تواند نشانه خرابی این قطعات باشد. قطعات قابل تعمیر تنظیم یا تعویض می ‌شوند و در گیج ‌های روغنی، وضعیت و میزان مایع داخل محفظه نیز کنترل خواهد شد.

پس از انجام تعمیرات، گیج به یک منبع فشار مرجع متصل شده و در چند نقطه از محدوده اندازه‌ گیری آزمایش و کالیبره می ‌شود. اگر خطای نمایش در محدوده مجاز باشد، گیج دوباره قابل استفاده است؛ اما در صورت ترک ‌خوردگی یا تغییر شکل لوله بوردون و باقی‌ ماندن خطای زیاد، تعویض کامل گیج فشار گزینه ایمن‌ تری خواهد بود.

سطوح ایمنی گیج‌ های فشار

برای افزایش ایمنی در فرآیندها و حفاظت از پرسنلی که در نزدیکی محل اندازه‌گیری قرار دارند، استاندارد EN 837-2 سطوح ایمنی مختلفی را برای گیج‌های فشار تعریف می‌کند. این استاندارد به‌طور خاص به طراحی و ویژگی‌های ایمنی گیج‌ها توجه دارد تا خطرات ناشی از فشار بالا و شرایط غیرمترقبه را کاهش دهد. در ادامه، سطوح ایمنی مختلف گیج‌های فشار طبق این استاندارد توضیح داده می‌شود:

1. سطح ایمنی S1: این نوع گیج فشار دارای محافظ فشار در پشت (Blow-out Protection) است. این محافظ به‌گونه‌ای طراحی شده است که در صورت بروز فشار بیش از حد، به‌طور ایمن اجازه دهد تا سیال به بیرون تخلیه شود و از آسیب به اپراتور جلوگیری کند.
2. سطح ایمنی S2: گیج‌های فشار از اندازه نرمال 40 تا NS 80 دارای محافظ فشار در پشت (Blow-out Protection) هستند. این محافظ به‌ویژه برای جلوگیری از آسیب به اپراتور در صورت شکست یا نشت فشار طراحی شده است. این سطح ایمنی برای کاربردهای صنعتی با فشارهای متوسط مناسب است.
3. سطح ایمنی S3: گیج‌های فشار از NS 40 تا NS 250 که دارای محافظ‌های Blow-out و Solid Front هستند. این طراحی به‌طور قابل توجهی ایمنی را افزایش می‌دهد و به جلوگیری از نشت و آسیب به اپراتور کمک می‌کند. برای سیالات با فشارهای بالا به‌ویژه در مواردی که سیالات گازی یا بخاری با فشار کاری 25 بار یا بیشتر مناسب است.

برای محیط‌های غیر خطرناک و مایعات با فشار کمتر از 25 بار که نیاز به پر کردن کیس با روغن نیست، هیچ سطح ایمنی الزامی نیست. برای سیالات گازی یا بخاری با فشار کاری 25 بار و بالاتر، مطابق با استاندارد EN 837-2، استفاده از گیج فشار با سطح ایمنی “S3” توصیه می‌شود. توجه به سطوح ایمنی گیج‌های فشار و انتخاب مناسب آن‌ها بر اساس استاندارد EN 837-2، از اهمیت بالایی برخوردار است. این انتخاب نه تنها به ایمنی پرسنل و تجهیزات کمک می‌کند، بلکه به بهبود عملکرد و کارایی سیستم‌های صنعتی نیز می‌ انجامد.

انواع خطاهای گیج فشار

• یکی از رایج ‌ترین خطاهای گیج فشار، خطای صفر است؛ در این حالت عقربه بدون وجود فشار روی عدد صفر قرار نمی ‌گیرد. این مشکل معمولاً بر اثر ضربه، اعمال فشار بیش از محدوده، خرابی مکانیزم داخلی یا تنظیم نبودن عقربه ایجاد می ‌شود.
• خطای هیسترزیس زمانی رخ می ‌دهد که گیج در یک فشار مشخص، هنگام افزایش و کاهش فشار مقادیر متفاوتی نشان دهد. اصطکاک چرخ‌ دنده‌ها، فرسودگی قطعات داخلی و تغییر شکل لوله بوردون از دلایل این خطا هستند. خطای تکرارپذیری نیز زمانی دیده می ‌شود که گیج در چند بار اندازه‌ گیری یک فشار ثابت، نتایج یکسانی نمایش ندهد.
• خطای ناشی از دما، لرزش، ضربه‌ های ناگهانی فشار، نشتی اتصال و انتخاب رنج نامناسب نیز می ‌تواند دقت گیج فشار را کاهش دهد. نوسان شدید عقربه، گیرکردن آن، نمایش فشار بیشتر یا کمتر از مقدار واقعی و بازنگشتن عقربه به صفر، از مهم‌ ترین نشانه‌ های خرابی هستند. برای تشخیص دقیق این خطاها، گیج باید با یک فشارسنج مرجع مقایسه و در صورت نیاز کالیبره، تعمیر یا تعویض شود.

فروش گیج فشار

پیکاتک سامانه تخصصی خرید و فروش تجهیزات صنعتی است که امکان دسترسی به انواع گیج فشار را فراهم می‌ کند و خریداران می ‌توانند محصولات فروشندگان مختلف را براساس رنج اندازه ‌گیری، دقت، نوع اتصال، جنس بدنه و برند مقایسه کرده و گزینه مناسب فرآیند خود را انتخاب کنند.

فروش گیج فشار در پیکاتک با تنوع مدل و برند انجام می ‌شود و کاربران می‌ توانند برای بررسی موجودی، دریافت مشخصات فنی و استعلام قیمت روز با کارشناسان پیکاتک ارتباط بگیرند تا گیج فشار مورد نیاز خود را با آگاهی بیشتر و متناسب با شرایط کاری تهیه کنند.